Hàn Quốc: Chính sách “tạm hoãn giam giữ” người nước ngoài bị bỏ quên nhiều năm, chỉ được áp dụng lại dưới thời Tổng thống Lee Jae-myung

Chính sách nhằm bảo vệ quyền lợi và nhân quyền cho người nước ngoài bị tạm giam vừa được kích hoạt trở lại sau nhiều năm không được sử dụng.

Ngày 27/10, theo dữ liệu do Văn phòng nghị sĩ Lee Yong-woo thuộc Ủy ban Khí hậu, Năng lượng, Môi trường và Lao động Quốc hội Hàn Quốc công bố, chính sách “tạm hoãn giam giữ” (bảo hộ tạm thời) – vốn được quy định trong Luật Quản lý Xuất nhập cảnh đã không được thực thi một lần nào từ năm 2018 đến năm 2024, trước khi chính quyền Tổng thống Lee Jae-myung nhậm chức.

Chính sách này chỉ mới được áp dụng trở lại ba lần trong giai đoạn từ tháng 8 đến tháng 10 năm 2025, sau khi Tổng thống Lee ra chỉ đạo đặc biệt.

Chính sách vì nhân quyền nhưng từng “đóng băng” suốt nhiều năm

Theo quy định, “bảo hộ tạm thời” là biện pháp cho phép người nước ngoài đang bị tạm giữ tại trung tâm bảo vệ xuất nhập cảnh được tạm thời ra ngoài trong một thời gian nhất định để giải quyết các vấn đề cá nhân cấp thiết, chẳng hạn như đòi lại tiền lương bị nợ, tham gia kiện tụng hoặc xử lý thủ tục pháp lý.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy từ năm 2018 đến giữa năm 2025, Bộ Tư pháp Hàn Quốc không tự ra quyết định nào cho phép tạm hoãn giam giữ bằng thẩm quyền của mình. Chỉ sau khi Tổng thống Lee Jae-myung lên nắm quyền và trực tiếp yêu cầu rà soát lại quyền lợi lao động nước ngoài, chính sách này mới được kích hoạt trở lại.
Ba trường hợp được chấp thuận đều là những người lao động bị nợ lương trên 10 triệu won (tương đương khoảng 190 triệu đồng).

Sự can thiệp của Tổng thống khơi lại chính sách bị lãng quên

Trong cuộc họp nội các ngày 2/9, Tổng thống Lee từng nhấn mạnh: “Những lao động bị nợ lương cần được hoãn xuất cảnh để có cơ hội nhận lại khoản tiền bị chiếm dụng.”

Ba ngày sau, ông chỉ đạo các cơ quan liên quan điều tra toàn diện tình trạng nợ lương và đối xử bất công với lao động nước ngoài, mở đường cho việc áp dụng lại chính sách “bảo hộ tạm thời” sau nhiều năm bỏ quên.

Giới chuyên gia nhận định, Bộ Tư pháp đã bị động và thờ ơ trong việc bảo vệ quyền lợi người lao động nước ngoài, chỉ bắt đầu hành động sau khi có chỉ đạo trực tiếp từ Tổng thống.

Tỷ lệ được phê duyệt đơn xin bảo hộ giảm mạnh

Ngay cả trong trường hợp người bị giam giữ tự nộp đơn xin “tạm hoãn giam giữ”, tỷ lệ được chấp thuận cũng rất thấp. Nếu năm 2021, tỷ lệ này ở mức khoảng 40%, thì dưới thời chính phủ Yoon Suk-yeol, con số này giảm mạnh chỉ còn 12% – 14%.

Từ năm 2021 đến 2024, số đơn khiếu nại về nợ lương của người bị tạm giữ trong các trung tâm bảo hộ người nước ngoài vẫn duy trì ở mức hàng trăm trường hợp mỗi năm, với 979 vụ năm 2021, 271 vụ năm 2022, 566 vụ năm 2023 và 380 vụ năm 2024.

Trường hợp điển hình là một lao động người Cameroon sinh sống tại Hàn Quốc cùng vợ và con gái 2 tuổi. Anh này bị tạm giam do cư trú bất hợp pháp và nộp đơn xin ra ngoài để giải quyết việc nợ lương, nhưng bị từ chối. Gia đình anh đang sống trong tình trạng kết hôn thực tế và đã nộp đơn xin tị nạn.

Luật sư và nghị sĩ lên tiếng yêu cầu hành động

Luật sư Lee Sang-hyun thuộc Mạng lưới Ứng phó giam giữ người nhập cư cho biết: “Có nhiều trường hợp lao động bị nợ lương nhưng không được hưởng chế độ bảo hộ tạm thời chỉ vì số tiền bị nợ thấp hơn tiêu chuẩn quy định. Chính sách này gần như trở nên hình thức và không thực chất.”

Nghị sĩ Lee Yong-woo cũng nhấn mạnh: “Nợ lương là một hành vi phạm pháp nghiêm trọng, không phân biệt quốc tịch hay màu da của người bị hại. Không thể để những lao động không có tư cách cư trú bị bỏ mặc ngoài phạm vi bảo vệ của luật lao động.”

Ông kêu gọi Bộ Tư pháp và Bộ Lao động rà soát lại toàn bộ quy trình quản lý và tăng cường bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người lao động nước ngoài, đặc biệt là những người đang trong tình trạng cư trú không hợp pháp nhưng vẫn phải làm việc để sinh tồn.

Theo khan.co.kr