Won ở mức 1.400 won/USD, Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc lo ngại tỷ giá cao duy trì, ảnh hưởng đến chi tiêu tiêu dùng

Trong bối cảnh tỷ giá hối đoái Won/USD duy trì ở mức cao kỷ lục 1.400 won/USD và không có dấu hiệu hạ nhiệt, các chuyên gia kinh tế dự báo thu ngân sách nhà nước của Hàn Quốc có thể tăng vọt trong năm 2026. Hiện tượng này tạo ra một nghịch lý: tỷ giá cao đẩy giá hàng hóa (xăng dầu, bánh kẹo) leo thang, gây thiệt hại cho kinh tế trong nước, nhưng lại giúp chính phủ 'thở phào' vì nguồn thu từ thuế và hải quan sẽ tăng theo.

Tỷ giá Won/USD duy trì ở mức cao, dự báo 1.450 won là "Bình thường mới"

Theo báo cáo kiểm tra của Ủy ban Đặc biệt về Ngân sách và Kế toán Quốc hội (27/11), nếu xu hướng tỷ giá Won/USD tiếp tục duy trì ở mức cao, nguồn thu ngân sách nhà nước của chính phủ năm 2026 có thể tăng lên.

Điều này trái ngược hoàn toàn với dự báo hồi mùa hè năm nay. Khi đó, Bộ Kế hoạch và Tài chính (MOSF) dự kiến thu ngân sách giảm 12,5 nghìn tỷ won so với ngân sách gốc, một phần do tỷ giá Won/USD tăng lên (đồng Won mạnh lên), làm giảm giá hàng nhập khẩu và kéo theo giảm thu từ thuế giá trị gia tăng (VAT) và thuế hải quan.

Tuy nhiên, tình hình hiện tại đã đảo ngược hoàn toàn. Từ tháng 9, sự bất ổn về đàm phán thuế quan Mỹ - Hàn cùng với hoạt động đầu tư ra nước ngoài của các tổ chức, cá nhân tăng mạnh đã khiến đồng Won mất giá sâu, đạt mức giữa 1.400 won/USD. Các ngân hàng đầu tư quốc tế (IB) lớn như Wells Fargo, SC Standard Chartered... đang dự báo tỷ giá Won/USD trung bình trong năm 2026 sẽ nằm trong khoảng 1.425 - 1.470 won/USD, coi 1.450 won là "bình thường mới" (New Normal).

Nguồn thu ngân sách tăng nhờ Lạm phát nhập khẩu

Nghịch lý nằm ở chỗ, khi tỷ giá cao (Won yếu), giá hàng hóa nhập khẩu tính bằng Won sẽ tăng lên. Việc này trực tiếp làm tăng nguồn thu từ thuế của chính phủ:

Thuế giá trị gia tăng (VAT): Tăng khi giá hàng hóa nhập khẩu (cơ sở tính thuế) tăng.

Thuế Hải quan: Tăng khi giá trị hàng hóa nhập khẩu tính bằng đồng Won tăng.

Ban đầu, chính phủ đã xây dựng ngân sách năm 2026 với giả định tỷ giá hối đoái trung bình là 1.380 won/USD. Nếu tỷ giá thực tế duy trì ở mức giữa 1.400 won/USD, điều này sẽ tạo ra nguồn thu vượt dự kiến cho chính phủ.

Hậu quả kinh tế và Giải pháp Cấu trúc

Mặc dù tỷ giá cao giúp chính phủ giảm buyết lo lắng về thu ngân sách, nó lại gây ra những tác động tiêu cực trực tiếp lên nền kinh tế và đời sống người dân.

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BoK), ông Lee Chang-yong, cảnh báo (27/11) rằng "có những lo ngại rằng lạm phát sẽ tăng cao hơn do tỷ giá hối đoái tăng." BoK đã điều chỉnh dự báo lạm phát tiêu dùng năm 2025 và 2026 lên 2,1% (tăng so với dự báo 2,0% và 1,9% hồi tháng 8).

Trên thực tế, giá xăng đã vượt mốc 1.700 won/lít, mức cao nhất trong 2 năm, mặc dù giá dầu thô thế giới giảm. Giá các mặt hàng tiêu dùng như bánh kẹo, bánh mì cũng tăng liên tiếp do chi phí nhập khẩu nguyên liệu thô tăng cao.

Để giải quyết vấn đề tỷ giá cao mang tính cấu trúc, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Kế hoạch và Tài chính, ông Koo Yun-cheol, đã công bố kế hoạch thay đổi cách thức vận hành Quỹ Hưu trí Quốc gia (NPS). Ông cho rằng hoạt động đầu tư khổng lồ ra nước ngoài của NPS là một trong những nguyên nhân cấu trúc khiến đồng Won suy yếu. Chính phủ đã thành lập cơ quan tham vấn bốn bên gồm Bộ Kế hoạch và Tài chính, Bộ Y tế và Phúc lợi, Ngân hàng Trung ương và NPS để thảo luận.

Các chuyên gia thị trường ngoại hối dự đoán các biện pháp cụ thể sẽ được đưa ra bao gồm: Điều chỉnh tỷ lệ đầu tư trong và ngoài nước của NPS, thực hiện bảo hiểm rủi ro hối đoái chiến lược (Strategic Hedge), và mở rộng hoán đổi ngoại tệ (swap) giữa Ngân hàng Trung ương và NPS.

Bài viết được biên tập từ nguồn Maeil Business Newspaper (MK).