Người giàu Hàn Quốc tự nguyện bỏ quốc tịch để con được học trường quốc tế?

Tại Hàn Quốc, ngày càng nhiều phụ huynh có điều kiện kinh tế tìm đến các chương trình “mua quốc tịch” ở nước ngoài, đặc biệt là quốc đảo Vanuatu, nhằm giúp con đủ điều kiện theo học tại các trường quốc tế — nơi vốn giới hạn tuyển sinh đối với công dân Hàn Quốc.

Từ quốc tịch đến cánh cửa trường quốc tế

Bae, 30 tuổi, một phụ huynh sống tại Seoul, cho biết cô đang cân nhắc việc xin quốc tịch Vanuatu để con trai bốn tuổi đủ điều kiện nhập học trường mẫu giáo quốc tế giảng dạy bằng tiếng Anh.

“Các trường quốc tế mang lại môi trường đa văn hóa và phương pháp giáo dục linh hoạt hơn. Tôi nghĩ điều này đáng giá với tương lai của con,” cô chia sẻ.

Theo quy định của Bộ Giáo dục Hàn Quốc, chỉ những học sinh có cha hoặc mẹ mang quốc tịch nước ngoài, hoặc từng sống ở nước ngoài ít nhất ba năm, mới đủ điều kiện theo học trường quốc tế. Vì vậy, việc từ bỏ quốc tịch Hàn để lấy quốc tịch nước khác trở thành lựa chọn của một số gia đình muốn con được học trong môi trường này.

Quốc tịch Vanuatu là “vé thông hành” của giới thượng lưu

Vanuatu, quốc đảo nhỏ ở Nam Thái Bình Dương, đang trở thành điểm đến ưa chuộng của người Hàn giàu có nhờ chương trình đầu tư lấy quốc tịch.
Theo các công ty tư vấn di trú tại Seoul, ứng viên có thể sở hữu quốc tịch Vanuatu sau 3 đến 6 tháng mà không cần cư trú. Mức phí trung bình khoảng 130.000 USD cho một người, 150.000 USD cho vợ chồng và 180.000 USD cho gia đình bốn người.

Quá trình xét duyệt được xử lý thông qua đại diện ở Malaysia, Dubai hoặc Hong Kong, và hộ chiếu được gửi trực tiếp qua đường bưu điện. Các công ty trung gian tính thêm phí xử lý khoảng 1.500 USD mỗi người.

Dữ liệu Bộ Tư pháp Hàn Quốc ghi nhận, từ năm 2019–2022 đã có ít nhất 18 người Hàn từ bỏ quốc tịch để nhập quốc tịch Vanuatu. Tuy nhiên, số lượng thực tế được cho là cao hơn trong các năm gần đây.

“Đầu tư” cho tương lai giáo dục

Theo ông Chang, 33 tuổi, có con đang theo học tại Trường Quốc tế Busan, nhiều phụ huynh Hàn Quốc chọn sinh con ở nước ngoài hoặc mua quốc tịch khác để mở rộng cơ hội học tập cho con cái.

Tính đến năm 2024, Hàn Quốc có 49 trường quốc tế được công nhận. Học phí trung bình dao động từ 21.000 – 28.000 USD/năm, tương đương mức thu nhập trung bình của nhân viên văn phòng Hàn Quốc.

“Các trường này chủ yếu dành cho con em nhà ngoại giao, giám đốc điều hành và giới có thu nhập cao. Dù bị chỉ trích, việc mua quốc tịch không vi phạm pháp luật nên khó ngăn cấm,” ông Chang nói.

Trong khi đó, theo Viện Nghiên cứu Y tế và Xã hội Hàn Quốc, tổng chi phí nuôi dưỡng một đứa trẻ đến khi vào đại học trung bình đạt 196.000 USD, gần tương đương mức đầu tư để mua quốc tịch nước ngoài.

Khoảng trống pháp lý và tranh cãi xã hội

Luật sư Kim Hanna, thuộc văn phòng luật Yulsaseojae, nhận định hiện không có cơ sở pháp lý để ngăn cấm người dân Hàn Quốc mua quốc tịch nước khác, vì luật quốc tịch hiện hành cho phép quyền tự do từ bỏ quốc tịch.

Tuy nhiên, ông cảnh báo việc sử dụng quốc tịch thứ hai để trốn nghĩa vụ quân sự hoặc thuế có thể làm dấy lên yêu cầu xây dựng khung pháp lý chặt chẽ hơn.

“Luật không cấm, nhưng xã hội Hàn Quốc vẫn nhìn nhận đây là một hành vi gây tranh cãi — giữa quyền tự do cá nhân và trách nhiệm công dân,” ông Kim nói.

Hiện tượng “mua quốc tịch cho con” phản ánh mặt trái của áp lực giáo dục tại Hàn Quốc, nơi mà ngay cả quốc tịch cũng trở thành một công cụ đầu tư cho tương lai học đường.