Ba năm sau thảm kịch Itaewon: Nỗi đau chưa thể nguôi

Quá đau lòng để nghĩ đến: Người dân Hàn Quốc và bạn bè quốc tế cùng tưởng niệm nạn nhân thảm kịch Itaewon

Ba năm sau vụ thảm kịch chen lấn tại Itaewon năm 2022, nỗi đau vẫn còn nguyên trong lòng thân nhân các nạn nhân và lực lượng cứu hộ. Hôm qua, tại Seoul, người thân của các nạn nhân người Hàn và nước ngoài đã cùng nhau tụ họp, tưởng nhớ người đã khuất và kêu gọi làm sáng tỏ trách nhiệm cho thảm họa vẫn còn để lại vết thương chưa thể nguôi ngoai.

“Con gái tôi có tình yêu đặc biệt với Hàn Quốc,” bà Gulbanu, 57 tuổi, người Kazakhstan, chia sẻ. Bà là mẹ của cô Madina Sherniyazova – du học sinh Kazakhstan thiệt mạng trong vụ chen lấn ở Itaewon đêm 29/10/2022. “Con bé luôn nói ước mơ của mình là được làm việc và sinh sống lâu dài tại Hàn Quốc, nên đã đăng ký học cao học ở đó.”

Madina lần đầu đến Hàn Quốc năm 2015 trong chương trình trao đổi sinh viên tại Đại học Kookmin. Hai năm sau, cô theo học cao học tại Đại học Chung-Ang để tiếp tục giấc mơ được định cư tại Hàn. “Con bé rất thông minh, mới năm tuổi đã biết đọc và là niềm tự hào của cả gia đình,” bà Gulbanu nói. “Chúng tôi vẫn gọi con là ‘cô gái Hàn Quốc’ vì con yêu đất nước này đến vậy.”
Madina từng là một travel influencer, thường xuyên quảng bá vẻ đẹp của Hàn Quốc. Gia đình mong mọi người nhớ đến cô như “một người con gái xinh đẹp, hết lòng yêu mến Hàn Quốc.”

Tháng 8/2022, khi trở về Kazakhstan thăm nhà, Madina từng nói: “Không nơi nào an toàn như Hàn Quốc, sẽ chẳng có chuyện gì xảy ra đâu.” Cô gửi tin nhắn cuối cùng cho gia đình chỉ 10 phút trước vụ tai nạn, nói rằng đang vui chơi cùng bạn bè. Đó là lần cuối họ nghe tin từ cô.
Sau mất mát ấy, cha của Madina rơi vào trầm cảm và đến nay vẫn đang điều trị.

Không khí nghẹn ngào tại “Ngôi nhà của những vì sao”

Chiều Chủ nhật, không gian tưởng niệm “House of Stars” ở quận Jongno, trung tâm Seoul, vang lên tiếng nức nở. Đây là lần đầu tiên kể từ sau thảm kịch, thân nhân người Hàn và gia đình các nạn nhân nước ngoài chính thức đến Hàn Quốc cùng tưởng niệm.

Một số người ôm chặt di vật của người đã khuất, số khác ngồi gục khóc, có người lại lặng lẽ ôm nhau chia sẻ nỗi đau. Dù khác quốc tịch, tất cả đều có chung một nỗi mất mát không thể nguôi.

Trên tường tưởng niệm, di ảnh các nạn nhân được đặt ngay ngắn. 46 thân nhân đến từ 14 quốc gia – gồm Iran, Nga, Mỹ, Úc, Trung Quốc và Nhật Bản  rơi nước mắt khi nhìn lại hình ảnh những người thân yêu đã mất nơi đất khách. Bảy nạn nhân nước ngoài lần đầu được công bố danh tính, hình ảnh của họ được chính gia đình treo lên.

Ba năm trôi qua kể từ khi 159 người thiệt mạng, nỗi đau vẫn bao trùm Itaewon. Không chỉ thân nhân mà cả người dân, tiểu thương, và lực lượng cứu hộ đều bị ám ảnh bởi đêm định mệnh đó.

Cuộc chiến tìm công lý chưa dừng lại

Nhiều gia đình nạn nhân vẫn đang kêu gọi mở rộng điều tra, đồng thời chống chọi với nỗi đau và chấn thương tâm lý chưa thể nguôi ngoai.

“Chúng tôi liên tục kiến nghị điều tra rõ ràng, nhưng việc hồi phục của chính bản thân lại không dễ dàng,” ông Ham Il-song, 45 tuổi, anh trai của nạn nhân Ham Yeong-mae chia sẻ. “Tôi đã thử trị liệu tâm lý, nhưng hiệu quả không nhiều. Nếu có người sai phạm đêm đó, họ phải bị xử lý đúng mức.”

Các chủ cửa hàng quanh khu Itaewon vẫn bị ám ảnh khi nhớ lại đêm ấy. “Ai sống trong khu này cũng mang theo ký ức đau lòng,” một nhân viên môi giới bất động sản nói. “Thậm chí nhắc đến thôi cũng khó.”
Chủ một cửa hàng gần con hẻm tưởng niệm 29/10 nghẹn ngào: “Sau thảm kịch,  chúng tôi chịu tổn thất cả tinh thần lẫn kinh tế.” Một chủ tiệm tạp hóa mở cửa đêm đó chỉ lắc đầu: “Đau lòng đến mức không dám nghĩ lại.”

Nỗi ám ảnh trong lòng người cứu hộ

Không chỉ người dân, nhiều lính cứu hỏa và cảnh sát có mặt tại hiện trường cũng mang trong mình vết thương tinh thần. Trong năm nay, hai lính cứu hỏa từng tham gia cứu hộ đã chọn kết thúc cuộc đời mình vì trầm cảm và rối loạn lo âu.

“Rối loạn căng thẳng hậu sang chấn (PTSD) không thể biến mất ngay. Chỉ cần có yếu tố gợi nhớ, nó sẽ quay lại,” ông Kim Jong-soo, Chủ tịch chi nhánh Cục Cứu hỏa Seoul thuộc Liên đoàn Công chức Hàn Quốc, cho biết. “Nhiều nhân viên cứu hộ hiện vẫn sống chung với PTSD mãn tính.”

Không chỉ những người trực tiếp chứng kiến, mà cả công chúng theo dõi qua truyền thông cũng chịu ảnh hưởng tâm lý.

Một nghiên cứu đăng trên Tạp chí Thống kê Chính phủ Hàn Quốc của hai giáo sư Lee Young-ju (ĐH Yonsei) và Kim Si-hyeong (ĐH Sungkyunkwan) cho thấy: trong 600 người được khảo sát vào tháng 3–4/2024, có đến 53,7% (tức 322 người) cảm thấy “rất buồn và đau lòng” khi tiếp xúc với tin tức về vụ việc. Điều này cho thấy, dù đã hơn một năm rưỡi trôi qua, nỗi ám ảnh vẫn chưa được xoa dịu.

Cần sự hỗ trợ lâu dài cho vết thương tinh thần

Theo các chuyên gia tâm lý, tổn thương tinh thần sau thảm họa cần nhiều năm để chữa lành.
“Ngay cả sau 10 đến 20 năm điều trị, việc hồi phục hoàn toàn PTSD vẫn rất khó,” Giáo sư tâm lý học Lim Myung-ho (Đại học Dankook) nhận định. “Xã hội cần xây dựng hệ thống hỗ trợ dài hạn, với đội ngũ chuyên viên tư vấn chuyên nghiệp. Tuy nhiên, chính sách hỗ trợ hiện nay vẫn còn thiếu.”
Ông nhấn mạnh: “Việc phục hồi sau thảm họa và sự đồng hành từ cộng đồng chỉ có thể bền vững nếu xã hội và chính phủ thật sự nỗ lực.”

Ba năm trôi qua, những giọt nước mắt tại Itaewon vẫn chưa khô. Với nhiều người, đêm 29/10/2022 không chỉ là một ký ức đau lòng, mà là vết thương tinh thần chưa bao giờ liền sẹo. Khi những tiếng khóc lặng hòa cùng lời cầu nguyện, hy vọng rằng công lý và sự quan tâm lâu dài sẽ giúp xoa dịu phần nào nỗi đau của những người ở lại  để thảm kịch Itaewon mãi là lời nhắc về giá trị của sinh mạng và trách nhiệm cộng đồng.

Theo Korea Jooang