Công việc nào trái phép với người nước ngoài ở Hàn Quốc?

Ở Việt Nam, giao hàng được coi như một nghề dễ tiếp cận và có thể mang lại thu nhập, đặc biệt phù hợp là công việc part-time cho sinh viên. Tuy nhiên, ở Hàn Quốc, đây lại là một trong những ngành nghề mà người nước ngoài không được phép làm vì sẽ vi phạm pháp luật Hàn Quốc. 

Trong bức tranh đa sắc màu của nền kinh tế Hàn Quốc, ngành dịch vụ giao hàng đang nổi lên như một "điểm nóng" với sự gia tăng đáng báo động của lao động nước ngoài làm việc trái phép. Những con số thống kê gần đây từ Bộ Tư pháp Hàn Quốc đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về một thực trạng đáng lo ngại, nơi mà nhu cầu thị trường và những kẽ hở pháp lý đang tạo điều kiện cho làn sóng lao động bất hợp pháp ngày càng lan rộng. Đáng chú ý, người Việt Nam đang chiếm phần lớn trong số này, với hơn 80% trường hợp bị bắt giữ liên quan đến công việc giao hàng trái phép.

Vậy, điều gì đã dẫn đến tình trạng này? Bộ Tư pháp Hàn Quốc nhận định rằng nguyên nhân sâu xa nằm ở nhu cầu lao động ngày càng tăng cao trong ngành giao hàng, một lĩnh vực mà nhiều người bản địa không còn mặn mà do thu nhập không cao, khối lượng công việc lớn và những rủi ro tiềm ẩn. Chính khoảng trống này đã tạo cơ hội cho người lao động nước ngoài, đặc biệt là những người không có thị thực phù hợp hoặc sinh viên quốc tế với visa D-2, D-10, tìm kiếm cơ hội kiếm thêm thu nhập một cách bất hợp pháp. Vụ việc 48 sinh viên quốc tế bị bắt giữ tại Gwangju và tỉnh Nam Jeolla hồi tháng 9/2024 là một minh chứng rõ ràng cho điều này. Họ chấp nhận rủi ro bị phạt nặng (từ 2 đến 5 triệu won) để có thêm nguồn tài chính trang trải cuộc sống và học tập.

Tuy nhiên, con đường "dễ đi" này lại tiềm ẩn vô vàn rủi ro và hậu quả nghiêm trọng. Theo Luật Kiểm soát Nhập cư của Hàn Quốc, những người nước ngoài làm việc không hợp pháp có thể phải đối mặt với mức phạt lên đến 30 triệu won, thậm chí là án tù lên đến ba năm, và nguy cơ bị trục xuất khỏi Hàn Quốc là hoàn toàn có thể xảy ra. Không chỉ vậy, việc làm việc trong tình trạng "chui lủi" khiến người lao động dễ bị bóc lột, không được đảm bảo các quyền lợi cơ bản về lương thưởng, bảo hiểm và an toàn lao động. Họ cũng trở thành đối tượng dễ bị lợi dụng bởi những kẻ xấu, rơi vào những tình huống khó khăn mà không có sự bảo vệ của pháp luật.

Các chuyên gia cũng bày tỏ lo ngại về một vòng luẩn quẩn đang diễn ra trong ngành giao hàng. Sự thiếu hụt lao động khiến các công ty chấp nhận thuê người nước ngoài làm việc bất hợp pháp để duy trì hoạt động. Điều này vô tình khuyến khích tình trạng nhập cư và làm việc trái phép gia tăng. Ông Moon Byung-ki, cựu chủ tịch Hiệp hội Nghiên cứu Di cư Quốc tế Hàn Quốc, nhấn mạnh rằng chính phủ cần có sự can thiệp mạnh mẽ để tạo ra nhiều cơ hội việc làm hợp pháp hơn, đặc biệt là cho sinh viên quốc tế. Việc hỗ trợ học bổng và định hướng sang các ngành nghề kỹ năng cao có thể giúp họ tập trung vào học tập thay vì mưu sinh bằng những công việc tay chân bất hợp pháp.

Lời khuyên cho người Việt tìm việc tại Hàn

Đối với những người Việt Nam mới đặt chân đến Hàn Quốc, việc tìm hiểu kỹ lưỡng về các quy định pháp luật liên quan đến lao động là vô cùng quan trọng để tránh rơi vào tình trạng làm việc bất hợp pháp. Hãy luôn ưu tiên tìm kiếm và lựa chọn những công việc được cấp phép rõ ràng, thông qua các kênh tuyển dụng chính thức và uy tín. Trước khi nhận bất kỳ lời mời làm việc nào, cần kiểm tra kỹ thông tin về loại visa của mình và đối chiếu với các quy định về ngành nghề và thời gian làm việc được phép. Nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về tính hợp pháp của công việc, đừng ngần ngại tìm kiếm sự tư vấn từ các tổ chức hỗ trợ người nước ngoài, đại diện cộng đồng người Việt tại Hàn Quốc, hoặc các văn phòng luật sư chuyên về vấn đề này. 

Thực tế cho thấy, việc một người Việt Nam nắm vững luật pháp nước nhà đã không hề dễ dàng, huống chi đối với những người vừa đặt chân đến Hàn Quốc. Rào cản ngôn ngữ, sự thiếu hụt kiến thức về xã hội và hạn chế trong các mối quan hệ xã hội sẽ tạo ra vô vàn khó khăn nếu họ phải tự mình giải quyết mọi vấn đề. Chính vì vậy, việc tận dụng nguồn thông tin từ cộng đồng người Việt tại Hàn, cũng như sự hỗ trợ từ các cơ quan và tổ chức có liên quan sẽ mang lại hiệu quả thiết thực hơn rất nhiều. Mỗi người nên chủ động tìm đến các chuyên gia và cộng đồng để được tư vấn, chia sẻ kinh nghiệm, và hơn hết là tự đặt ra những câu hỏi, những thắc mắc ngay từ ban đầu để có sự chuẩn bị tốt nhất cho cuộc sống ở xứ sở kim chi.

Một số địa chỉ đáng tin cậy để người Việt tại Hàn có thể tìm đến khi cần giải quyết vấn đề về pháp lý:

• Dịch vụ tư vấn pháp luật miễn phí dành cho người dân tại thành phố Cheonan:

https://kimchinha.com/posts/%EB%B2%95%EB%A5%A0%EC%83%81%EB%8B%B4/t%C6%B0-v%E1%BA%A5n-ph-p-lu%E1%BA%ADt-mi%E1%BB%85n-ph-316